In deze gids lees je hoe vaak je moet borstelen, welke borstels en kammen echt de moeite waard zijn, hoe je het best te werk gaat en wanneer je beter naar de trimsalon gaat met je hond.
Waarom de vacht van een cocker zoveel werk is
Een cocker heeft geen eenvoudige, korte vacht. Op de rug en de flanken ligt het haar meestal plat en zijdeachtig, maar op de oren, de borst, de buik en de achterkant van de poten wordt het lang. Dat lange haar noemen we de befdering of franjes. Eronder zit een zacht ondervacht. Samen klitten ze ongelooflijk snel als ze niet regelmatig worden uitgekamd.
Dat langere haar hangt bovendien precies waar het de hele dag over de grond, door het gras en door de waterbak sleept. Een cocker die een uur door het bos heeft gewandeld, komt zelden terug met een schone vacht. Takjes, blaadjes, klitten van de berm en af en toe iets waar je liever niet te lang over nadenkt, blijven er allemaal in hangen.
De vacht verschilt ook sterk van hond tot hond. Showlijnen hebben vaak een rijkere, zwaardere vacht. Werklijnen, de cockers die meer voor de jacht zijn gefokt, hebben meestal een kortere en iets ruwere vacht die minder snel klit. Als je niet zeker weet welk type je hond is, merk je dat snel genoeg aan hoe vlug er klitten ontstaan.
Hoe vaak moet je een cocker borstelen?
Het eerlijke antwoord: idealiter elke dag. Dat klinkt streng, maar het hoeft geen lange sessie te zijn. Tien minuten per dag is veel beter dan een uur per week, want kleine, vroege klitten kun je nog gemakkelijk uitkammen. Een klit van een week oud zit al muurvast.
Als dagelijks niet haalbaar is, zijn drie tot vier keer per week een redelijk minimum voor een cocker met een volle vacht. Bij minder zie je de zaken de verkeerde kant op gaan. Bij een korte werkvacht kom je vaak weg met twee tot drie keer per week, maar controleer de gevoelige plekken toch regelmatig.
Twee periodes vragen extra aandacht:
De juniorvacht. Ergens tussen zes en twaalf maanden ruilt een pup zijn zachte pupvacht in voor de volwassen vacht. Veel eigenaars zijn verrast door hoe snel dat gaat. Plots ziet je hond er dof en pluizig uit en verschijnen de klitten alsof ze getekend zijn. Borstel in deze fase echt elke dag, anders vilt het oude en het nieuwe haar samen tot één dichte mat.
Verharen en het weer. In het voorjaar en de herfst verhaart een cocker meer. Bij nat weer neemt de vacht ook meer vuil en vocht op. Houd er rekening mee dat een natte hond die niet goed wordt uitgekamd en gedroogd, de perfecte kandidaat is voor klitten.
Welke borstel heb je echt nodig?
Het aanbod aan borstels is enorm en niet alles is even nuttig. Voor een cocker kom je met een kleine basisset al heel ver.
Een zachte of middelharde penseelborstel. Dit is je belangrijkste gereedschap voor de gladdere delen van de vacht en voor een eerste algemene ronde. Zorg dat de pennen afgeronde uiteinden hebben, zodat ze de huid niet openkrabben.
Een slicker. De fijne, lichtgebogen pinnen halen los haar en beginnende klitten weg. Gebruik hem voorzichtig, met korte, rustige halen. Veel mensen drukken te hard, wat de huid irriteert. Je zou nooit kracht hoeven zetten.
Een metalen kam. Dit is je controlemiddel. Haal na het borstelen de kam helemaal tot op de huid door de vacht. Blijft hij ergens haken, dan zit er nog een klit die de borstel gemist heeft. Ideaal is een kam met zowel grove als fijne tanden: grof voor de eerste ronde, fijn voor de oren en de kop.
Een klittensnijder. Voor de klitten die je niet met de kam uitgekamd krijgt. Daarmee snijd je de klit in kleine reepjes, die je daarna uitkamt. Dat is veel veiliger dan met een schaar erin te gaan, want de huid van een hond is dunner dan je denkt en een schaar schiet gemakkelijk uit.
Een trimmes (optioneel). Handig als je de vacht zelf netjes wilt houden, maar zeker geen must. Gebruik hem alleen als je weet wat je doet. Verkeerd gebruikt trekt hij haren uit in plaats van ze te trimmen.
In ons assortiment vind je het basisgereedschap voor cockerverzorging op één plek: borstels, kammen en alles om klitten aan te pakken. Als je net met een pup begonnen bent, heb je echt niet alles tegelijk nodig. Een goede penseelborstel, een kam en een klittensnijder dekken het meeste al.
Een cocker borstelen, stap voor stap
Hoe je borstelt, is minstens even belangrijk als waarmee je borstelt. De meest gemaakte fout is alleen de bovenkant van de vacht borstelen. Dat ziet er goed uit, maar eronder zit een compacte laag die langzaam vilt. Werk daarom altijd laag voor laag, ook wel line brushing genoemd.
Zet je hond op een stabiele plek, bijvoorbeeld op een antislipmat, of op een tafel als hij daaraan gewend is. Hou het rustig en aangenaam, zeker bij een pup. De eerste keren gaat het om wennen, niet om de perfecte vacht.
Haal eerst met je hand door de hele vacht. Zo voel je meteen waar de klitten zitten.
Hou met de ene hand een deel van het haar omhoog. Borstel met de andere hand het haar eronder, van de huid naar buiten.
Laat het opgehouden haar beetje bij beetje zakken en borstel de volgende laag. Zo werk je de hele vacht door.
Controleer alles met de metalen kam. Blijft hij haken, ga dan terug en werk die plek rustig uit.
Sluit af met een paar zachte halen met de penseelborstel, voor de look.
Begin met de makkelijke plekken, zoals de rug, en bewaar de lastige zones voor het einde. Veel honden vinden het niet leuk als je aan hun poten, oksels en oren komt. Beloon je hond tussendoor en hij went er sneller aan.
De plekken waar klitten altijd beginnen
Iedereen met een cocker kent ze: de usual suspects. Controleer deze plekken minstens één keer per week extra goed.
Achter de oren. Dit is nummer één. Het haar is er fijn en schuurt de hele dag tegen de halsband of het tuig. Kijk goed als je ook de oren reinigt, want dat komt toch aan bod. Meer over de oren lees je in onze gids over oorverzorging bij cockers.
Onder de halsband of het tuig. Door de wrijving ontstaat hier vilt. Een goed passend tuig dat niet te strak zit, helpt al veel.
De oksels en achter de ellebogen. Verborgen plekken, dus vaak vergeten.
De buik en de binnenkant van de dijen. Bij langharige cockers sleept dit haar overal doorheen.
Tussen de tenen en onder de poten. Het haar tussen de kussentjes blijft groeien en nemt vuil op. Een snelle trim houdt het schoon en voorkomt dat je hond uitglijdt op gladde vloeren.
Rond de staart en het achterwerk. Hier speelt hygiëne een rol, dus hou het haar kort en schoon.
Baden: hoe vaak en waar op letten
Je cocker heeft niet elke week een bad nodig. Gemiddeld is een ritme van eens per zes tot acht weken goed, of eerder als hij echt vuil is of ergens in gerold heeft. Te vaak wassen haalt de natuurlijke oliën uit huid en vacht, en dat zorgt voor schilfers en jeuk.
De belangrijkste tip: borstel hem altijd uit voor je hem wast. Water en shampoo trekken klitten alleen maar strakker. Een kleine klit voor het bad is een knoop na het bad. Gebruik een shampoo die voor honden gemaakt is, want de huid van een hond heeft een andere pH dan de onze. Mensenshampoo is geen goed idee.
Spoel grondig uit. Achtergebleven shampoo droogt op de huid en kan jeuk veroorzaken. Droog je hond daarna goed af met een absorberende handdoek en, als hij het accepteert, met een föhn op lage stand. Een vacht die half nat blijft, wordt snel klam en kan gaan vilten, en ruikt ook niet fris. Borstel ook tijdens het drogen, dat houdt de vacht lekker zacht.
Wanneer ga je naar de trimsalon?
Veel eigenaars denken dat een goed verzorgde cocker geen trimmer nodig heeft. Dat is maar half waar. Ook als je trouw elke dag borstelt, heeft een cocker af en toe een professionele trimbeurt nodig. Een goede trimmer brengt de vacht in model, werkt de moeilijke plekken aan en verwijdert het dode haar dat je zelf niet meer uit het ondervacht krijgt.
Als vuistregel gaat een cocker gemiddeld om de zes tot tien weken naar de trimsalon, afhankelijk van het type vacht en de lengte die je wilt. Zie het als een kapperbezoek: sommige honden hebben het vaker nodig dan andere.
Je merkt dat het tijd is wanneer:
de vacht zichtbaar langer en dikker wordt en er meer klitten ontstaan, ondanks regelmatig borstelen;
er haar over de ogen of over de poten hangt en je hond hindert;
de vacht op de buik of de oren zwaar en vettig aanvoelt;
je hond ruikt, ook al is hij net gewassen;
er hardnekkige klitten zijn die je zelf niet uit krijgt.
Reken in België op ongeveer vijftig tot negentig euro per bezoek, al hangt dat sterk af van de regio, de grootte van je hond en wat precies gedaan wordt. Vraag gerust vooraf naar de prijs en wat erbij inbegrepen is. Een goede salon legt dat zonder moeite uit.
Te erg verklit? Dan is kaal scheren soms de enige uitweg
Soms is een vacht zo erg verviltd dat uitkammen niet meer lukt zonder je hond pijn te doen. Dan kiest een trimmer er soms voor om alles kort af te scheren. Dat is geen straf, het is vaak het vriendelijkste wat je kunt doen. Een compacte, verviltde vacht trekt aan de huid en kan er infecties onder veroorzaken.
Toch is het een noodoplossing. Een cocker kaal scheren om het onderhoud makkelijker te maken, is niet aan te raden. De vacht groeit vaak minder mooi terug, soms wollig of dof, en de bescherming tegen zon, kou en vuil verdwijnt. Voorkomen is beter dan genezen, en dat doe je met regelmatig borstelen.
Een goede trimmer kiezen
Een cocker trimmen is vakwerk. Kies bij voorkeur een trimmer met ervaring met spaniëls, die weet hoe de vacht van deze rassen hoort te vallen. Lees reviews, vraag het aan andere cockereigenaars en kijk gerust naar foto's van zijn werk. Praat ook over wat je wilt: een praktische trim die makkelijk te onderhouden is, of een rasecht uiterlijk. Een goede trimmer denkt met je mee.
Neem je hond ook jong al mee. Een pup die van jongs af aan went aan de salon, ervaart het later als routine in plaats van stress. Een eerste bezoek kan heel kort zijn, gewoon wennen aan het geluid, de tafel en de aanraking.
Een snelle blik op de rest van de verzorging
Een vacht doet het alleen goed als ook al de rest in orde is. Een paar dingen die vaak samen met de vachtverzorging gebeuren:
Nagels. Knip ze, of laat ze knippen, als je ze op de vloer hoort tikken. Te lange nagels leiden tot een slechte houding.
Oren. Cockers zijn gevoelig voor oorontstekingen door hun hangoren. Controleer ze wekelijks en reinig ze indien nodig met een geschikte oorreiniger. Zie onze blog over oorverzorging hiervoor.
Ogen. Veeg vuil en slaap voorzichtig weg met een zachte, vochtige doek.
Na elke wandeling. Kijk even snel tussen de tenen en in de vacht. In het grasseizoen kunnen grasaren zich in de vacht, tussen de tenen of in de oren boren en vervelende infecties veroorzaken. Een snelle controle na het wandelen bespaart je een bezoek aan de dierenarts.
Maak er een vast ritueel van
Het geheim van een goed verzorgde cocker zijn geen dure producten of ingewikkelde technieken. Het is routine. Kies een vast moment, bijvoorbeeld 's avonds in de zetel, en maak er iets gezelligs van. Veel cockers gaan het zelfs geweldig vinden, want ze zijn dol op aandacht van hun baasje. Een hond die borstelen van jongs af aan als iets aangenaams heeft ervaren, laat het later zonder gedoe toe.
Begin klein, hou het vriendelijk en bouw het op. Een paar minuten per dag, een goede kam, een degelijke borstel en een trimmer in de buurt: meer heb je echt niet nodig voor een cocker die zijn hele leven mooi blijft.
Op zoek naar de juiste borstels, kammen, shampoo of handdoeken om mee te starten? Neem een kijkje in ons assortiment verzorgingsproducten, speciaal geselecteerd voor de cocker spaniel.